Kluun: ook atheïst houdt deurtje open

 

Afgelopen donderdagavond was Kluun te gast bij Pauw en Witteman, om iets te vertellen over zijn boeken, en de verfilming van één ervan. De Telegraaf schreef daar gisteren al over. Wat ik wel mooi vond was zijn stellingname tegen het drammerige gedoe van de atheïstische kerk. Waarop Jeroen Pauw nogal geïrriteerd vragen begon te stellen naar aanleiding van Kluun’s  verhaal over zijn vorige boek “Komt een vrouw bij de dokter”. Daarin beschrijft Kluun de ziekte en dood van zijn vrouw, en na dat gebeuren is hij gaan twijfelen of er echt niets is na de dood, Hij zag zijn vrouw “over gaan” en dat bracht hem aan het twijfelen.

De uitzending van Pauw en Witteman kunt u hier terugkijken, met name het laatste deel is interessant.

Onderstaande stond vanmorgen in het ND;

AMSTERDAM – Atheïsten domineren de media. Toch noemt slechts 14 procent van de Nederlanders zich atheïst.

De populaire schrijver Kluun hekelt dat verschijnsel in een essay dat vandaag verschijnt ter gelegenheid van de Maand van de Spiritualiteit.

Volgens Kluun (pseudoniem van Raymond van de Klundert) is er in Nederland een ,,nieuw soort atheïst ontstaan, een atheïst on a mission, met een zendingsdrang waar de kerk een puntje aan zou kunnen zuigen’’. ,,Atheïsten lijken een intellectuele kruistocht te zijn begonnen om hun gelijk ten opzichte van christenen bewijzen.’’

Dat is intellectueel van dezelfde domheid als geloven in God, stelt Kluun, omdat beide stellingen zich nooit laten bewijzen. Bovendien staat het haaks op het gegeven dat het publiek dat deze media bedienen, in meerderheid wel in iets gelooft. Zestig procent van de Nederlanders zegt ‘ergens’ in te geloven, nog eens 26 procent is agnost.

Kluun verbaast zich in zijn essay, dat deze maand in de boekhandels ligt voor 2,50 euro, over de felheid van de atheïsten. Zo werd het boek God als misvatting van Richard Dawkins in Nederland buitengewoon enthousiast ontvangen.

,,Dawkins valt terecht de overwaardering van religie in Engeland en Amerika aan en doet dat met de overtuigingskracht van een communeleider.

Maar de relevantie van die uitspraak voor het Nederland van nu ontgaat me.’’ Anders dan in Engeland en Amerika is atheïst worden in Nederland geen enkel punt, schrijft Kluun. Sterker nog, schrijft de auteur: in het grootste deel van Nederland is het ,,makkelijker om toe te geven dat je homoseksueel bent dan dat je in God gelooft. Wat is het dan dat Nederlandse intellectuelen in God als misvatting de definitieve bevestiging lijken te zien dat atheïsme het ware geloof is?’’

 

De vraag blijft daarom volgens Kluun waarom atheïsme in de media de norm is. ,,Atheïsten lijken het monopolie op nadenken te hebben geclaimd.’’ Ze dwingen de gelovigen te bewijzen dat het bovennatuurlijke bestaat, zegt Kluun. ,,Pas dan nemen ze het serieus. Maar waarom is het nodig te bewijzen wat nog nooit iemand heeft kunnen bewijzen of weerleggen? Er zit iets ongeloofwaardigs in de overtuiging waarmee sommige atheïsten alles wat niet wetenschappelijk bewezen is, wegwuiven als prietpraat.’’

Kluun vermoedt dat intellectuele atheïsten ,,diep van binnen een deurtje open houden voor de mogelijkheid dat er wel degelijk meer is dan ze kunnen bedenken.’’

Mafketels

Kluun, die opgroeide in een rooms-katholieke wereld, in een gezin waarin geloven niet veel meer dan folklore was, distantieert zich van traditioneel geloven.

,,Het geloof lijkt gegijzeld te zijn door fundamentalisten en mafketels.

Er is een keur aan geschiftheid in de religieuze wereld.’’ Ook in zijn vriendenkring heeft hij geen kerkgangers. ,,Deze mensen voelen zich niet thuis in de verstikkende starheid van het kerkelijke geloof. De kerk heeft decennialang gebouwd aan het imago van religie als domhoudertje.

Kerk, Bijbel en God (en belendende gebedshuizen, boeken en voormannen) zijn in mijn sociale omgeving volledig passé.’’

Bidden

De schrijver stopte op zijn veertiende met bidden. Dat hij nu weer in een ‘transcendente macht’ gelooft, heeft te maken met het overlijden van zijn vrouw Judith in 1999. ,,Ik zag mijn vrouw sterven en wist op dat moment voor 100% zeker dat ze vertrok naar een andere plaats. Zo zag het eruit. Nog steeds geloof ik diep van binnen dat er zoiets bestaat als wat sommige religies een ‘ziel’ noemen.’’

De door Kluun hervonden spiritualiteit heeft niet veel op met de oude wetten van de kerk.

Maar een ethisch kader ontbreekt niet, vindt Kluun. ,,In elke religie staan varianten op wat in het christendom geldt als de zeven hoofdzonden en de Tien Geboden.

Ik denk dat het sociale en psychologische richtlijnen voor jezelf zijn. Heel praktisch. Uiteindelijk ben je een dief van je eigen geluk als je die richtlijnen volledig negeert.’’

Of zijn spiritualiteit op feiten stoelt, is voor Kluun niet zo belangrijk.

,,Het nut zit ’m in het inzicht.

Zelfs als er helemaal niets tussen hemel en aarde is, dan nog werkt een spirituele zoektocht louterend. Als mensen doorkrijgen dat je met liefde en begrip een leuker leven hebt dan met cynisme en veroordelen, dan zijn we al een heel stuk verder.’’